İran görüşmelerinin durması ve petrol arzı endişeleriyle ABD doları %0,2'den fazla yükseldi

ABD ve İran arasındaki ateşkes umutlarının azalması, petrol fiyatlarını yükseltmesi ve kalıcı enflasyon endişelerini artırmasıyla ABD doları Salı günü genel olarak değer kazandı. Doların altı rakip para birimi karşısındaki değerini ölçen dolar endeksi, tüccarların diplomatik bir atılım olasılığını yeniden değerlendirmesiyle riskten kaçış havasını yansıtarak yüzde 0,2 artışla 98,17'ye yükseldi.

DBS Bank enerji sektörü ekip lideri Suvro Sarkar, "Yakın bir (barış) anlaşmasına dair iyimserlik yeniden sönüyor gibi görünüyor," dedi. Para piyasasındaki temkinli dönüş, ABD Başkanı Donald Trump'ın Tahran'ın ABD teklifini reddetmesini ve Washington'ın kabul edilemez bulduğu talepler listesinde ısrar etmesini gerekçe göstererek mevcut ateşkesin "bitkisel hayatta" olduğunu ilan etmesinin ardından geldi.

Doların gücü genel olarak hissedildi; euro yüzde 0,24 değer kaybederek 1,1754 dolara, sterlin ise yüzde 0,26 düşerek 1,3575 dolara geriledi. Bu hareket, diplomatik çıkmazın küresel petrol ve gaz akışının yaklaşık beşte biri için bir geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı'ndan geçiş güvenliğine ilişkin endişeleri yenilemesiyle petrol fiyatlarındaki sıçramayla eş zamanlı gerçekleşti. Brent petrol vadeli işlemleri varil başına yüzde 0,8 artışla 105,07 dolara yükselirken, Batı Teksas Intermediate (WTI) yüzde bir artışla 99,06 dolara çıktı.

Görüşmelerin kesilmesi, küresel ekonomiyi istikrarsız bir konuma sokarak halihazırda tüketicileri ve endüstrileri vuran arz kesintilerini uzatmakla tehdit ediyor. Durum, azalan arzın enflasyonist bir şoka yol açtığı Avrupa'daki 2022 gaz krizini hatırlatıyor. Ancak bugün piyasanın yeni bir dengeleyici gücü var.

Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz Can Simidi

Kargaşanın ortasında, Suudi Arabistan'ın Doğu-Batı boru hattı üzerinden Kızıldeniz'e ham petrol ihraç etme kapasitesi, daha aşırı fiyat dalgalanmalarına karşı kritik bir tampon haline geldi. Suudi Arabistan'daki Avrupa Ticaret Odası CEO'su Kristijonas Gedvilas, Krallığın çift kıyılı ihracat kabiliyetinin küresel enerji piyasaları için çok önemli bir koruma sağladığını söyledi.

Gedvilas, "Hürmüz ile ilgili aksaklıkların Avrupa için birincil sonucu doğrudan bir arz kıtlığı değil, küresel petrol ve gaz fiyatları üzerindeki yukarı yönlü baskıdır," dedi. AB'nin petrolünün yaklaşık yüzde 10'unu Körfez'den ithal etmesine rağmen, koridorun piyasa sürekliliğine katkısının Avrupa enerji maliyetleri üzerinde dolaylı da olsa gerçek bir etkisi olduğunu belirtti. Günlük yaklaşık 12 milyon varil üretim kapasitesiyle desteklenen bu stratejik direnç, Suudi Arabistan'ın dengeleyici bir güç olarak rolünü güçlendiriyor.

Nakliye ve Enflasyon Baskı Altında

Hürmüz aksaklığının etkisi küresel tedarik zincirlerinde şimdiden hissediliyor. Nakliye sektörü, deniz taşımacılığının can damarı olan bunker yakıtında bir sıkışıklıkla karşı karşıya. Emtia sitesi OilPrice verilerine göre, dünyanın en büyük yakıt ikmal merkezi olan Singapur'da yakıt fiyatları çatışma başladığından beri ton başına yaklaşık 500 dolardan 800 doların üzerine çıktı.

İşletme maliyetlerindeki bu artış, nakliyecileri yakıt tasarrufu yapmak için gemi hızlarını ortalama yüzde iki oranında yavaşlatmak gibi sert önlemler almaya zorluyor. Uzmanlar bu maliyetlerin kaçınılmaz olarak tüketicilere yansıtılacağı konusunda uyarıyor. Risk danışmanlığı şirketi Aon'dan Oliver Miloschewsky, "Bunker yakıtı kıtlığı, nakliye maliyetlerine diğer pek çok maliyet baskısından daha hızlı yansıma eğilimindedir," diyerek kümülatif etkinin "tedarik zincirleri boyunca yayılabileceğini ve nihayetinde tüketici fiyatlarını etkileyebileceğini" belirtti.

Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve yatırım tavsiyesi teşkil etmez.