Đề xuất sáp nhập của Banco BPM với Monte dei Paschi di Siena châm ngòi cho một cuộc đua thâu tóm có thể định hình lại ngành ngân hàng Ý.
Banco BPM SpA đã mời Banca Monte dei Paschi di Siena SpA đàm phán sáp nhập, đề xuất một sự kết hợp sẽ tạo ra tập đoàn ngân hàng lớn thứ hai tại Ý với giá trị thị trường vượt quá 50 tỷ euro.
"Hội đồng quản trị của Banco BPM đã nhất trí thông qua việc gửi thư cho Monte Paschi bày tỏ mong muốn mở các cuộc đàm phán về một thương vụ kết hợp có thương lượng," ngân hàng này cho biết trong một tuyên bố hôm Chủ nhật.
Đề xuất được đưa ra trong bối cảnh Intesa Sanpaolo SpA và BPER Banca (được Unipol hậu thuẫn) cũng đang đánh giá các động thái tiềm năng đối với ngân hàng xứ Tuscany, theo bốn nguồn tin quen thuộc với vấn đề này. Sự quan tâm cạnh tranh này tạo tiền đề cho một cuộc chiến thâu tóm tiềm năng giành Monte Paschi, ngân hàng mà chính phủ Ý đang tìm cách tư nhân hóa sau một loạt các gói cứu trợ.
Một thương vụ kết hợp thành công sẽ hợp nhất mảng ngân hàng phân mảnh của Ý, tạo ra một tập đoàn có vốn hóa thị trường khoảng 50 tỷ euro. Thỏa thuận này sẽ thách thức vị thế ngân hàng lớn nhất Ý của Intesa Sanpaolo và có thể kích hoạt thêm các đợt hợp nhất giữa các ngân hàng tầm trung khác của nước này.
Đề xuất sáp nhập cân xứng từ Banco BPM định giá thực thể kết hợp ở mức hơn 50 tỷ euro, theo tuyên bố. Bản thân Banco BPM có trụ sở tại Milan có vốn hóa thị trường khoảng 26 tỷ euro, trong khi Monte Paschi được định giá khoảng 24 tỷ euro dựa trên mức giao dịch gần đây.
Monte Paschi, ngân hàng lâu đời nhất thế giới còn hoạt động, đã là tâm điểm của quá trình hợp nhất ngân hàng Ý kể từ khi chính phủ nắm giữ 64% cổ phần sau gói cứu trợ trị giá 5,4 tỷ euro vào năm 2017. Kho bạc đã dần giảm tỷ lệ nắm giữ, bán 25% cổ phần vào tháng 11 năm 2025 với giá 5 euro mỗi cổ phiếu.
Intesa Sanpaolo, ngân hàng lớn nhất Ý với giá trị thị trường khoảng 90 tỷ euro, đang cân nhắc chào mua Monte Paschi, các nguồn tin cho biết. BPER Banca, được hậu thuẫn bởi nhà bảo hiểm Unipol Gruppo SpA, cũng đang đánh giá một đề nghị tiềm năng, làm tăng thêm một lớp phức tạp cho động thái thương vụ.
Ngành ngân hàng Ý đã trải qua quá trình hợp nhất đáng kể trong thập kỷ rưỡi qua, với số lượng ngân hàng giảm từ khoảng 700 vào năm 2010 xuống còn khoảng 400 hiện nay. Cuộc đấu giá Monte Paschi đại diện cho cơ hội mở rộng quy mô quan trọng nhất còn lại trên thị trường ngân hàng nước này, nơi biên lãi ròng đã bị thu hẹp do chu kỳ lãi suất của Ngân hàng Trung ương châu Âu.
Đối với Banco BPM, việc mua lại Monte Paschi sẽ cung cấp khả năng tiếp cận cơ sở khách hàng giàu có của ngân hàng xứ Tuscany ở miền trung nước Ý và nhận diện thương hiệu mạnh mẽ của ngân hàng này. Thực thể kết hợp sẽ có mạng lưới chi nhánh trải dài từ Milan đến Sicily, với thế mạnh đặc biệt trong mảng cho vay bán lẻ và doanh nghiệp nhỏ. Banco BPM báo cáo biên lãi ròng 2,1% trong năm tài chính gần nhất, trong khi NIM của Monte Paschi ở mức 1,8%, theo hồ sơ công ty.
Bất kỳ thương vụ nào cũng sẽ cần sự chấp thuận của Ngân hàng Trung ương châu Âu và các cơ quan quản lý Ý, một quy trình có thể mất từ sáu đến 12 tháng. Kho bạc Ý, với tư cách là cổ đông lớn nhất của Monte Paschi nắm khoảng 39% cổ phần sau đợt bán tháng 11, sẽ đóng vai trò quyết định trong việc xác định đề nghị nào cuối cùng thành công.
Thương vụ sáp nhập ngân hàng lớn gần đây nhất của Ý — việc Intesa Sanpaolo mua lại UBI Banca trị giá 4,9 tỷ euro vào năm 2020 — đã giảm sự chồng chéo chi nhánh và cải thiện hiệu quả chi phí khoảng 15%. Một động thái tương tự có thể diễn ra trong thương vụ kết hợp Banco BPM-Monte Paschi, với khả năng tiết kiệm chi phí từ 1 tỷ đến 1,5 tỷ euro mỗi năm, dựa trên ước tính của các nhà phân tích.
Bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo và không cấu thành lời khuyên đầu tư.