Ngân hàng Trung ương Châu Âu đã đưa ra một cảnh báo đanh thép: tăng trưởng kinh tế trong tương lai của lục địa này phụ thuộc mật thiết vào việc nhập cư để bù đắp cho tình trạng già hóa dân số.
Một báo cáo mới của Ngân hàng Trung ương Châu Âu cho thấy việc tăng việc làm, nhờ người nhập cư và người lao động lớn tuổi, đã chiếm một nửa tăng trưởng kinh tế của Eurozone kể từ quý 3 năm 2023, nhấn mạnh sự phụ thuộc của lục địa này vào lực lượng lao động mới để chống lại sự suy giảm nhân khẩu học.
“Do đó, di cư và tiến bộ công nghệ là yếu tố thiết yếu để giúp giảm thiểu tác động kinh tế của tình trạng già hóa dân số,” các nhà kinh tế của ECB đã viết trong báo cáo được công bố hôm thứ Tư.
Từ năm 2021 đến năm 2025, người di cư đã bổ sung thêm 4,2 triệu lao động vào lực lượng lao động Eurozone, nâng tỷ trọng của họ từ 8% lên 10%. Báo cáo cũng lưu ý rằng một bộ phận ngày càng tăng những người châu Âu lớn tuổi đang tiếp tục làm việc, một xu hướng giúp hỗ trợ tăng trưởng nhưng có giới hạn của nó.
Báo cáo được đưa ra trong bối cảnh làn sóng bài xích người nhập cư gia tăng và các chính sách biên giới bị thắt chặt trên khắp châu Âu, tạo ra điều mà ECB gọi là "sự không chắc chắn đáng kể xung quanh dòng người di cư." Điều này đặt triển vọng tăng trưởng dài hạn của khối trước một ngã rẽ, cân bằng giữa các nhu cầu kinh tế cấp bách và bối cảnh chính trị đầy thách thức.
Lực cản nhân khẩu học
Cốt lõi của vấn đề mà khối tiền tệ 20 quốc gia đang phải đối mặt là một vấn đề quen thuộc đối với các nền kinh tế phát triển: tỷ lệ sinh thấp liên tục làm giảm số lượng thanh niên gia nhập lực lượng lao động. Báo cáo của ECB cho thấy mặc dù sự tham gia gia tăng của những người lao động lớn tuổi đã tạo ra một vùng đệm tạm thời, nhưng đó không phải là giải pháp lâu dài.
Dữ liệu tiết lộ cả tiềm năng và giới hạn của xu hướng này. Người lao động từ 65 tuổi trở lên chỉ chiếm 3% lực lượng lao động của Eurozone. Con số này thấp hơn đáng kể so với mức 7% ở Mỹ và 14% ở Nhật Bản, cho thấy vẫn còn dư địa để tăng trưởng. Tuy nhiên, các nhà kinh tế cảnh báo điều này chỉ mang lại sự "bù đắp quá độ cho lực cản nhân khẩu học dài hạn."
Câu chuyện của hai lục địa
Trong khi ECB đang gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự cần thiết của nhập cư đối với tăng trưởng trong tương lai, dữ liệu kinh tế gần đây từ Hoa Kỳ đã chứng minh những cái giá hữu hình của các chính sách hạn chế nhập cư. Một nghiên cứu mới của các nhà kinh tế Chloe East và Elizabeth Cox về cuộc đàn áp nhập cư của chính quyền Trump cho thấy việc tăng cường thực thi đã có một "hiệu ứng làm nản lòng" làm giảm 4% việc làm của những người nhập cư không có giấy tờ.
Quan trọng là, nghiên cứu phát hiện ra rằng điều này không tạo ra thêm việc làm cho những người lao động sinh ra tại Mỹ. Trên thực tế, nó đã gây hại cho triển vọng của họ. Nghiên cứu, được NPR trích dẫn, kết luận rằng cứ mỗi 6 lao động không có giấy tờ ít đi trong một thị trường địa phương, thì có ít hơn 1 lao động sinh ra tại Mỹ được thuê. Điều này cho thấy lao động nhập cư và lao động bản địa thường bổ trợ cho nhau chứ không phải thay thế, đặc biệt là trong các lĩnh vực như xây dựng, nơi lao động nhập cư là yếu tố quyết định để các dự án được phê duyệt, từ đó tạo ra việc làm cho các giám sát viên, thợ điện và thợ ống nước bản địa.
Báo cáo của ECB ngầm chỉ ra động lực này. Để Eurozone tiếp tục mở rộng, họ cần những người lao động để lấp đầy các công việc mà dân số bản địa đang thu hẹp không thể đảm nhận. Nếu nhập cư giảm, nguồn tăng trưởng thay thế duy nhất sẽ là sự thúc đẩy năng suất, có khả năng đến từ tự động hóa và AI—một triển vọng mà các nhà kinh tế của ECB gọi là “còn lâu mới chắc chắn.”
Đối với Eurozone, báo cáo nêu rõ rằng nhập cư không chỉ là một vấn đề chính trị, mà còn là một thành phần cơ bản cho tương lai kinh tế của khối.
Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.
