SoftBank đặt cược 65 tỷ USD vào OpenAI, Son giành lại ngôi giàu nhất Nhật Bản

Người sáng lập SoftBank Group, Masayoshi Son, đang đặt cược kỷ lục 65 tỷ USD vào OpenAI, một canh bạc đã mang lại 45 tỷ USD lợi nhuận cho danh mục Vision Fund và khôi phục vị thế người giàu nhất Nhật Bản của ông.

Khoản cược 65 tỷ USD của SoftBank Group vào OpenAI – công ty tạo ra ChatGPT – đã đưa người sáng lập Masayoshi Son trở lại vị trí dẫn đầu danh sách người giàu Nhật Bản với khối tài sản kỷ lục 80 tỷ USD, khi cổ phiếu của tập đoàn này tăng hơn gấp ba lần nhờ cơn sốt đầu tư do AI thúc đẩy.

"OpenAI là một nhà lãnh đạo rõ ràng, với công nghệ đẳng cấp thế giới và cơ sở người dùng toàn cầu không thể sánh kịp," Son phát biểu trong một tuyên bố hồi tháng Hai. "Chúng tôi có niềm tin mạnh mẽ vào sự tăng trưởng liên tục của họ."

SoftBank báo cáo lợi nhuận ròng kỷ lục 5 nghìn tỷ yên (31 tỷ USD) cho năm tài chính kết thúc ngày 31/3, tăng hơn gấp bốn lần, trên doanh thu 7,8 nghìn tỷ yên. Kết quả này phản ánh mức lãi lũy kế 45 tỷ USD từ khoản đầu tư của Vision Fund vào OpenAI, vốn đã đạt định giá 852 tỷ USD sau vòng gọi vốn hồi tháng Ba. Tài sản ròng cá nhân của Son tăng vọt 184% lên 80 tỷ USD, vượt qua tỷ phú Tadashi Yanai của Uniqlo (65 tỷ USD).

Canh bạc này tiềm ẩn rủi ro đáng kể. S&P Global hồi tháng Ba đã hạ triển vọng xếp hạng tín nhiệm của SoftBank từ "ổn định" xuống "tiêu cực", cảnh báo rằng khoản cược vào OpenAI có thể làm suy giảm thanh khoản tài sản và năng lực tài chính của công ty. SoftBank có kế hoạch nâng tỷ lệ sở hữu tại OpenAI lên 13% vào tháng 10, được tài trợ thông qua các khoản vay và việc bán cổ phần tại Nvidia và T-Mobile.

Từ Phần mềm AI đến Hạ tầng Vật lý

Son không dừng lại ở phần mềm. Vào tháng Năm, SoftBank công bố khoản đầu tư 75 tỷ euro (87 tỷ USD) tại Pháp để phát triển và vận hành các trung tâm dữ liệu AI với công suất 5 gigawatt, trong đó giai đoạn đầu 3,1 gigawatt dự kiến hoàn thành vào năm 2031. Động thái này phù hợp với tầm nhìn rộng lớn hơn của Son về "siêu trí tuệ nhân tạo" (artificial superintelligence), một chiến lược vượt ra ngoài các mô hình ngôn ngữ lớn để bước vào lĩnh vực AI vật lý và robot. Son từng tuyên bố AI vật lý và robot có thể tạo ra công ty nghìn tỷ đô la tiếp theo, theo CNBC.

Barclays dự báo thị trường robot hình người sẽ đạt 200 tỷ USD vào năm 2035, từ mức ước tính 2-3 tỷ USD hiện nay, mô tả công nghệ này là "Tự động hóa 3.0" có thể giải quyết tình trạng thiếu hụt lao động cơ cấu. CEO Nvidia, Jensen Huang, cho biết AI vật lý cuối cùng có thể đại diện cho một thị trường trị giá hàng chục nghìn tỷ USD, trong khi chính OpenAI cũng đã thành lập một bộ phận robot chuyên biệt trong những tuần gần đây.

Bài Toán Phần Thưởng-Rủi ro cho Nhà Đầu tư

Cổ phiếu SoftBank đã tăng hơn gấp ba lần trong năm qua, phản ánh kỳ vọng cao độ về quan hệ đối tác với OpenAI. Khoản lợi nhuận kỷ lục 5 nghìn tỷ yên của công ty gần như hoàn toàn đến từ lãi chưa thực hiện trên danh mục Vision Fund, đặt ra câu hỏi về chất lượng thu nhập. Triển vọng tiêu cực của S&P cho thấy tổ chức xếp hạng này nhận thấy biên độ sai số hạn chế nếu quỹ đạo tăng trưởng của OpenAI chệch hướng hoặc nếu chiến lược đầu tư dựa trên vay nợ của SoftBank phải đối mặt với chi phí tài chính cao hơn.

Đối với các nhà đầu tư, câu hỏi then chốt là liệu khoản cược tập trung của SoftBank vào một công ty duy nhất có thể tiếp tục mang lại lợi nhuận như đã thúc đẩy mức tăng vượt trội gần đây hay không. Chỉ số Nikkei 225 đã tăng gần 70% kể từ lần đo lường gần nhất của danh sách người giàu Nhật Bản, với các cổ phiếu liên quan đến AI dẫn đầu đà tăng. Nhà sản xuất thiết bị chip Disco chứng kiến cổ phiếu tăng hơn gấp đôi nhờ nhu cầu AI bùng nổ, đưa gia đình Sekiya lên vị trí thứ 5 trong danh sách với khối tài sản 9,1 tỷ USD.

Bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo và không cấu thành lời khuyên đầu tư.