Alibaba Thách Thức Meituan trong Thị Trường Ăn Uống Tại Cửa Hàng
Tập đoàn Alibaba Holding (BABA) đã khởi xướng một chiến lược mở rộng vào thị trường phiếu ăn uống tại cửa hàng, trực tiếp thách thức sự thống trị đã được thiết lập của Meituan (3690.HK). Động thái này báo hiệu sự gia tăng cạnh tranh giữa các gã khổng lồ thương mại điện tử và dịch vụ địa phương của Trung Quốc, đặc biệt là trước kỳ nghỉ "Tuần lễ vàng" có chi tiêu cao.
Chi Tiết Sáng Kiến
Vào ngày 20 tháng 9, Taobao Deals của Alibaba, hoạt động dưới các đơn vị thương mại tức thì Taobao Shangou và Ele.me, bắt đầu cung cấp phiếu ăn uống tại cửa hàng giảm giá ở các quận được chọn trên khắp Thâm Quyến, Thượng Hải và Gia Hưng. Sáng kiến này, ban đầu nhắm mục tiêu đến các chuỗi nhà hàng, quán trà và tiệm bánh, phản ánh một mô hình kinh doanh được Meituan—sau khi sáp nhập năm 2015 với Dianping—và sau đó là Douyin của ByteDance vào năm 2020 đã triển khai thành công. Thời điểm ra mắt này, mười ngày trước kỳ nghỉ "Tuần lễ vàng" của Trung Quốc bắt đầu vào ngày 1 tháng 10, mang tính chiến lược, nhằm tận dụng sự gia tăng dự kiến trong du lịch và chi tiêu của người tiêu dùng. Việc tích hợp với hệ sinh thái rộng lớn hơn của Alibaba, bao gồm AutoNavi và Alipay, dự kiến sẽ tận dụng một lượng lớn người dùng để định hướng lưu lượng truy cập trực tuyến và ngoại tuyến cũng như tạo điều kiện thuận lợi cho các giao dịch của người bán. Đáng chú ý, Alibaba cũng đã ra mắt 'Danh sách Quét Phố Gaode' vào ngày 10 tháng 9, được hỗ trợ bởi hơn 1 tỷ nhân dân tệ trợ cấp cho việc ăn uống và tiêu dùng dịch vụ ngoại tuyến, trực tiếp cạnh tranh với hệ thống xếp hạng Dianping của Meituan.
Phân Tích Phản Ứng Thị Trường và Bối Cảnh Cạnh Tranh
Động thái đẩy mạnh này của Alibaba được thiết lập để leo thang đáng kể cạnh tranh trong lĩnh vực ăn uống tại cửa hàng béo bở. Meituan trước đây đã chứng minh giá trị của thị trường, báo cáo mức tăng trưởng hơn 40% so với cùng kỳ năm trước về khối lượng đơn đặt hàng cho các hoạt động kinh doanh tại cửa hàng, khách sạn và du lịch trong quý 2 năm 2025. Tuy nhiên, sự tăng trưởng này đã phải trả giá; phân khúc thương mại địa phương cốt lõi của Meituan chứng kiến lợi nhuận hoạt động giảm 75.6% so với cùng kỳ năm trước xuống còn 3.7 tỷ nhân dân tệ trong quý 2 năm 2025, với biên lợi nhuận hoạt động giảm 19.4 điểm phần trăm xuống còn 5.7%. Áp lực lên lợi nhuận này phần lớn được quy cho sự cạnh tranh khốc liệt và một "cuộc chiến trợ giá" đang diễn ra trong lĩnh vực dịch vụ địa phương. Chi phí bán hàng cho phân khúc này tăng 27.0% so với cùng kỳ năm trước, do tăng trợ cấp cho người lái và mở rộng kinh doanh ở nước ngoài, trong khi chi phí bán hàng và tiếp thị tăng vọt 51.8%.
"Ban lãnh đạo Meituan bày tỏ sự thất vọng với điều mà họ gọi là 'chi tiêu phi lý một cách không bền vững' của các đối thủ cạnh tranh, khẳng định rằng 'hiệu quả hoạt động của họ luôn đi trước các đối thủ cạnh tranh, và lợi thế này thực sự đang mở rộng trong giai đoạn cạnh tranh gay gắt hiện nay.'"
Ngược lại, Alibaba đã cam kết các nguồn lực đáng kể, với các tuyên bố công khai cho thấy cam kết 50 tỷ RMB (7 tỷ USD) trợ cấp cho giao đồ ăn và thương mại nhanh. Sau các cuộc gọi thu nhập tương ứng của họ, giá cổ phiếu của Alibaba đã tăng hơn 10%, trong khi giá cổ phiếu của Meituan giảm với một biên độ tương tự, phản ánh tâm lý nhà đầu tư đối với động lực cạnh tranh.
Bối Cảnh Rộng Hơn và Ảnh Hưởng
Việc mở rộng sang ăn uống tại cửa hàng là một sự phát triển tự nhiên của mô hình "siêu ứng dụng và hệ sinh thái", một xu hướng được các công ty internet Trung Quốc phổ biến nhằm tích hợp các dịch vụ khác nhau trong một nền tảng duy nhất. Động thái này của Alibaba nhằm mục đích đa dạng hóa hơn nữa các dịch vụ thương mại điện tử của mình và chiếm được thị phần chi tiêu tiêu dùng lớn hơn. Một yếu tố quan trọng trong "cuộc chiến hao mòn" ngày càng gay gắt này là năng lực tài chính của các đối thủ. Tính đến cuối tháng 6 năm 2025, Alibaba nắm giữ khoảng 586 tỷ RMB tiền mặt và các khoản đầu tư thanh khoản khác, vượt xa đáng kể 170 tỷ RMB tiền mặt và đầu tư ngắn hạn của Meituan. Sự chênh lệch này cho thấy Alibaba sở hữu các nguồn lực vượt trội cho một nỗ lực cạnh tranh bền vững.
Các nền tảng lối sống địa phương của Trung Quốc, bao gồm Meituan với thương hiệu KeeTa của mình, cũng đã mở rộng sang các thị trường toàn cầu. Tuy nhiên, sự cạnh tranh trong nước leo thang có thể buộc Meituan phải đánh giá lại việc phân bổ nguồn lực của mình, có khả năng làm chậm các dự án quốc tế để củng cố vị trí của mình tại thị trường nội địa.
Bình Luận của Chuyên Gia
Các nhà phân tích của Citi, trong một báo cáo gần đây, đã nhấn mạnh tiềm năng sáng kiến của Alibaba để nắm bắt hiệu quả mùa du lịch bận rộn sắp tới, thúc đẩy người dùng đến các cửa hàng vật lý và nhà hàng. Ngân hàng nhấn mạnh sự cộng hưởng được tạo ra bằng cách tận dụng Taobao Deals, AutoNavi và Alipay để chuyển đổi giao dịch cho người bán và hỗ trợ tiêu dùng. Citi duy trì mục tiêu giá 187 USD cho Alibaba (BABA.US), dự đoán rằng các đợt giảm giá chớp nhoáng của Taobao sẽ kích thích chi tiêu của người tiêu dùng trong kỳ nghỉ "Tuần lễ vàng".
Triển Vọng Tương Lai
Sự cạnh tranh gay gắt trong lĩnh vực ăn uống tại cửa hàng và dịch vụ địa phương dự kiến sẽ tiếp tục, có khả năng dẫn đến áp lực hơn nữa lên biên lợi nhuận cho tất cả các bên. Sự hỗ trợ tài chính đáng kể của Alibaba đặt nó vào vị trí có thể duy trì các chiến dịch trợ cấp mạnh mẽ, điều này có thể tiếp tục ảnh hưởng đến lợi nhuận của Meituan trong thời gian tới. Các yếu tố chính cần theo dõi bao gồm tính bền vững của các mức trợ cấp, hiệu quả của việc tích hợp nền tảng trong việc thúc đẩy lưu lượng truy cập và chuyển đổi của người tiêu dùng, và bất kỳ tiềm năng can thiệp của cơ quan quản lý để giảm bớt cạnh tranh quá mức. Các phản ứng chiến lược từ Meituan—đặc biệt liên quan đến việc bảo vệ thị trường nội địa so với mở rộng toàn cầu—sẽ rất quan trọng trong việc định hình cảnh quan tương lai của ngành dịch vụ địa phương của Trung Quốc. Kỳ nghỉ "Tuần lễ vàng" sắp tới sẽ cung cấp những hiểu biết ban đầu về hiệu quả của cuộc tấn công mới của Alibaba. Khả năng sinh lời dài hạn của cả hai công ty trong thị trường cạnh tranh gay gắt này sẽ tùy thuộc vào khả năng cân bằng giữa việc giành thị phần với hiệu quả hoạt động bền vững. Từ khóa: BABA, 3690.HK, Ăn uống tại cửa hàng, Cạnh tranh, Tuần lễ vàng, Alibaba, Meituan, Taobao Deals, Ele.me, Dịch vụ địa phương, Thương mại điện tử, Trợ cấp, Lợi nhuận, Thị trường Trung Quốc, Cạnh tranh công nghệ, Dianping, Douyin, Thương mại tức thì, Amap, Danh sách Quét Phố Gaode, Citi, Quan điểm nhà phân tích, Hiệu suất tài chính, Thị phần, Chi tiêu người tiêu dùng, Môi trường pháp lý, Mở rộng chiến lược, Động lực thị trường, Trực tuyến đến ngoại tuyến, O2O. Tất cả dữ liệu dựa trên thông tin có sẵn vào tháng 9 năm 2025.
Edgen Stock·Sep 23 2025, 10:13