Các hạn chế xuất khẩu của Hoa Kỳ đối với chip AI tiên tiến đã thúc đẩy một đợt tăng giá đáng kể trong các lĩnh vực công nghệ và bán dẫn của Trung Quốc vào năm 2025, với các chỉ số và công ty lớn đạt được lợi nhuận đáng kể. Trong khi đẩy nhanh nỗ lực tự chủ AI của Trung Quốc, sự tăng trưởng nhanh chóng này cũng làm dấy lên lo ngại của nhà đầu tư về thị trường quá nóng và tính bền vững.

Thị trường chứng khoán Hoa Kỳ đóng cửa trái chiều vào thứ Ba, khi các nhà đầu tư tiếp tục đánh giá tác động của căng thẳng địa chính trị đối với chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu. Một diễn biến đáng chú ý là sự tăng trưởng mạnh mẽ của các lĩnh vực công nghệ và bán dẫn của Trung Quốc, bị ảnh hưởng trực tiếp bởi các biện pháp kiểm soát xuất khẩu nghiêm ngặt của Hoa Kỳ đối với chip trí tuệ nhân tạo (AI) tiên tiến.

Chi tiết sự kiện

Cổ phiếu công nghệ và bán dẫn Trung Quốc đã thể hiện khả năng phục hồi và tăng trưởng đáng kể trong suốt năm 2025. Chỉ số Công nghệ Hang Seng đã tăng vọt 72,34% từ đầu năm tính đến ngày 16 tháng 9 năm 2025, đóng cửa ở mức 5.989,27 điểm, đảo ngược nhiều năm yếu kém trước đó. Đà tăng này diễn ra trên diện rộng, bao gồm cả các nhà sản xuất chip và các công ty internet lớn.

Dẫn đầu là Cambricon Technology, một nhà sản xuất chip AI nổi bật của Trung Quốc, với cổ phiếu niêm yết tại Thượng Hải tăng đáng kinh ngạc 143% kể từ đầu năm 2025, chỉ riêng trong tháng 8 đã tăng gần 130%. Vào ngày 28 tháng 8 năm 2025, giá cổ phiếu của Cambricon đạt 1.587 nhân dân tệ, vượt qua Kweichow Moutai để trở thành cổ phiếu đắt nhất Trung Quốc. Các nhà sản xuất chip nội địa khác cũng ghi nhận mức tăng đáng kể; SMIC tăng 83% và Hua Hong Semiconductor tăng vọt 118% từ đầu năm. Đầu tháng 7 năm 2025, Hua Hong Semiconductor đã tăng 15% và SMIC tăng 10% sau các thông báo chiến lược của ngành.

Ngoài sản xuất chip, các gã khổng lồ công nghệ Trung Quốc như Alibaba và Tencent cũng đã hưởng lợi đáng kể. Cổ phiếu của Alibaba niêm yết tại Hoa Kỳ đã tăng 83% từ đầu năm, trong khi cổ phiếu của Tencent tại Hồng Kông tăng hơn 54%. Cả hai công ty đều đang đầu tư mạnh vào AI tạo sinh và cơ sở hạ tầng điện toán đám mây.

Phân tích phản ứng thị trường

Động lực đằng sau đợt tăng giá này là sự cạnh tranh công nghệ leo thang giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc. Chính phủ Hoa Kỳ, dưới cả chính quyền Biden và Trump hiện tại, đã thực hiện các hạn chế xuất khẩu sâu rộng được thiết kế để hạn chế Trung Quốc tiếp cận các chip AI tiên tiến và các công cụ sản xuất liên quan. Các biện pháp này, nhằm cản trở quá trình hiện đại hóa quân sự và ưu thế công nghệ của Trung Quốc, đã vô tình xúc tác cho một nỗ lực mạnh mẽ hướng tới tự chủ công nghệ trong nội bộ Trung Quốc.

Các công ty Trung Quốc, trước đây phụ thuộc vào công nghệ nước ngoài, giờ đây buộc phải áp dụng các giải pháp trong nước. Sự thay đổi này đã tạo ra một thị trường độc quyền và đang mở rộng cho các công ty bản địa như Cambricon, với doanh thu trong nửa đầu năm 2025 tăng vọt 4.348% so với cùng kỳ năm trước, đạt 28,81 tỷ nhân dân tệ, và lợi nhuận ròng tăng 296% lên 10,38 tỷ nhân dân tệ. Phản ứng của thị trường phản ánh sự tái phân bổ vốn chiến lược hướng tới các công ty có khả năng hưởng lợi từ chính sách nội địa này.

Tuy nhiên, sự tăng giá nhanh chóng về định giá đã làm dấy lên những lo ngại đáng kể về việc thị trường quá nóng. Chẳng hạn, Cambricon đã giao dịch ở mức tỷ lệ Giá trên Thu nhập (P/E) quá 4.000 và tỷ lệ Giá trên Doanh thu (P/S) là 147,30, những số liệu này vượt xa đáng kể các chuẩn mực toàn cầu như Nvidia, vốn giao dịch ở P/E dưới 60. Bản thân Cambricon cũng đã cảnh báo các nhà đầu tư rằng giá cổ phiếu của họ đã “lệch khỏi các nguyên tắc cơ bản”. Tâm lý này đã được nhấn mạnh vào một ngày thứ Năm gần đây khi cổ phiếu công nghệ Trung Quốc trải qua một đợt suy thoái, với Cambricon giảm 13% trong bối cảnh các cuộc đàm phán về việc hạn chế đầu cơ và những lo ngại về việc tái cân bằng chỉ số.

Bối cảnh rộng hơn & Hàm ý

Các biện pháp kiểm soát xuất khẩu này của Hoa Kỳ đang định hình lại cơ bản ngành công nghiệp bán dẫn toàn cầu, đẩy nhanh sự xuất hiện của một hệ sinh thái AI "hai đường"—một đường phù hợp với công nghệ phương Tây và một đường được xây dựng dựa trên các giải pháp do Trung Quốc sản xuất. Trong khi thúc đẩy đổi mới trong nước ở Trung Quốc, sự phân nhánh này đặt ra những thách thức đáng kể cho các nhà sản xuất chip của Hoa Kỳ.

Nvidia, công ty dẫn đầu thị trường GPU AI, phải đối mặt với những tác động đáng kể đến doanh thu, với ước tính từ 5,5 tỷ USD phí tổn do doanh số chip bị hạn chế đến tổng thiệt hại tiềm năng lên tới 15 tỷ USD từ các lệnh cấm và thỏa thuận khác nhau. Trung Quốc từ lâu đã chiếm một phần đáng kể doanh thu trung tâm dữ liệu của Nvidia, khiến những hạn chế này đặc biệt khó khăn. Tương tự, AMD đã cảnh báo về những tác động đáng kể, bao gồm các khoản phí tiềm năng lên tới 800 triệu USD cho hàng tồn kho chưa bán được nếu họ không thể đảm bảo giấy phép xuất khẩu cho GPU MI308 của mình.

Ngược lại, khoảng trống do các hạn chế của Hoa Kỳ tạo ra mang đến cơ hội cho các công ty như AMD có thể giành thị phần tại Trung Quốc khi khách hàng tìm kiếm các giải pháp thay thế. Tuy nhiên, rủi ro dài hạn đối với các công ty Hoa Kỳ là lợi nhuận bị xói mòn và nguồn tài trợ R&D suy giảm nếu họ bị cắt đứt khỏi một thị trường toàn cầu quan trọng.

Bình luận của chuyên gia

Các nhà phân tích của UBS đã nhấn mạnh Alibaba là “nhà cung cấp AI lớn nhất ở Trung Quốc với cơ sở hạ tầng đám mây AI toàn diện” và Tencent mạnh về game và quảng cáo được hỗ trợ bởi AI. Cả hai công ty đều đang giảm phụ thuộc vào chip nhập khẩu một cách chiến lược và tăng đáng kể chi tiêu vốn liên quan đến AI, với Tencent tăng gấp đôi chi tiêu AI quý 2 lên 19,1 tỷ nhân dân tệ và Alibaba tăng chi tiêu AI hơn 50% so với mức trung bình bốn quý trước.

Mặc dù có tâm lý lạc quan về công nghệ Trung Quốc, UBS cũng lưu ý sự thận trọng. Họ nhận thấy rằng "nhiều quỹ đầu cơ đã bắt đầu chốt lời," cho thấy rằng nếu không có "các chính sách hỗ trợ thêm hoặc các yếu tố xúc tác ngành," tốc độ sôi động của thị trường có thể nguội đi.

Nhìn về phía trước

Quỹ đạo của các lĩnh vực công nghệ và bán dẫn của Trung Quốc sẽ phụ thuộc vào một số yếu tố then chốt. Sự hỗ trợ chính sách liên tục của chính phủ và đầu tư vào chiến lược "Made in China 2025" sẽ rất quan trọng để duy trì động lực đổi mới trong nước. Thị trường sẽ theo dõi sát sao sự xuất hiện của các sản phẩm mới và đột phá công nghệ từ các công ty Trung Quốc, điều này có thể cung cấp những chất xúc tác mới.

Tuy nhiên, các định giá hiện tại của nhiều cổ phiếu công nghệ Trung Quốc, đặc biệt là của các nhà sản xuất chip, cần được xem xét cẩn thận. Các nhà đầu tư sẽ theo dõi các dấu hiệu tăng trưởng bền vững có thể biện minh cho các bội số giá cao, thay vì chỉ dựa vào sự hưng phấn đầu cơ. Động lực địa chính trị đang diễn ra và tiềm năng can thiệp quy định hơn nữa, cả từ Hoa Kỳ và trong nước Trung Quốc để quản lý đầu cơ thị trường, sẽ vẫn là những yếu tố quan trọng định hình bối cảnh thị trường trong những tuần và tháng tới.