ExxonMobil tạm dừng đầu tư hydro, chuyển hướng sang nhiên liệu hóa thạch

Tóm tắt điều hành

ExxonMobil đã công bố một sự thay đổi chiến lược đáng kể, tạm dừng đầu tư vào các dự án hydro sạch quy mô lớn và giảm tổng ngân sách giải pháp ít carbon từ 30 tỷ USD xuống 20 tỷ USD cho giai đoạn 2025-2030. Quyết định này, được thúc đẩy bởi các điều kiện thị trường không thuận lợi và bối cảnh chính sách thay đổi của Hoa Kỳ, liên quan đến việc đình chỉ một nhà máy hydro lớn trị giá 7 tỷ USD ở Texas. Động thái này báo hiệu một xu hướng rộng hơn của ngành là giảm rủi ro từ các công nghệ xanh sơ khai, thâm dụng vốn để củng cố các hoạt động kinh doanh nhiên liệu hóa thạch cốt lõi và tập trung vào các con đường khử carbon khả thi hơn về mặt thương mại như thu giữ và lưu trữ carbon (CCS).

Chi tiết sự kiện

Trong triển vọng doanh nghiệp 5 năm gần đây nhất của mình, ExxonMobil đã trình bày chi tiết về việc tái định hướng đáng kể vốn. Công ty đang cắt giảm một phần ba chi tiêu cho sáng kiến ít carbon theo kế hoạch, giảm 10 tỷ USD trong giai đoạn từ 2025 đến 2030. Nạn nhân nổi bật nhất của chiến lược sửa đổi này là cơ sở hydro xanh dự kiến ở Baytown, Texas, một dự án có chi phí ước tính là 7 tỷ USD.

Quyết định này được thúc đẩy bởi hai yếu tố chính. Thứ nhất, Bộ Năng lượng Hoa Kỳ đã rút hơn 330 triệu USD tài trợ đã được trao trước đó cho dự án. Thứ hai, Giám đốc điều hành ExxonMobil Darren Woods xác nhận rằng công ty đang gặp khó khăn trong việc “thiết lập khách hàng cam kết”, cho thấy sự thiếu hụt thị trường khả thi cho hydro được sản xuất. Song song đó, công ty đã tăng mục tiêu sản xuất dầu khí năm 2030 lên 5,5 triệu thùng dầu tương đương mỗi ngày, viện dẫn những cải thiện hiệu quả trong các tài sản ở Permian Basin của mình.

Ý nghĩa thị trường

Việc ExxonMobil rút lui là một thời điểm bước ngoặt đối với nền kinh tế hydro, gửi một tín hiệu giảm giá mạnh mẽ đến thị trường. Là một trong những tập đoàn năng lượng có ảnh hưởng nhất thế giới, sự do dự của họ có khả năng làm giảm tâm lý nhà đầu tư và làm chậm dòng vốn vào các dự án hydro quy mô lớn khác. Động thái này phản ánh những sự rút lui tương tự từ các đối thủ lớn khác, bao gồm BP và Plug Power, tạo ra một câu chuyện về sự rút lui rộng rãi của ngành khỏi các kế hoạch hydro cho năng lượng.

Xu hướng này làm nổi bật sự ngắt kết nối ngày càng tăng giữa các dự báo dài hạn và kinh tế dự án ngắn hạn. Trong khi công ty nghiên cứu thị trường Future Market Insights, Inc. dự kiến thị trường điện phân toàn cầu sẽ tăng lên 42,4 tỷ USD vào năm 2034, chuỗi các dự án bị tạm dừng và hủy bỏ cho thấy trường hợp kinh doanh để triển khai quy mô lớn, ngay lập tức vẫn chưa được chứng minh. Ngành hiện đang đối mặt với một thách thức quan trọng: thu hẹp khoảng cách giữa lời hứa công nghệ và thực tế thương mại.

Bình luận của chuyên gia

Các nhà phân tích xem quyết định của Exxon là một phản ứng thực dụng đối với những khó khăn kinh tế và chính trị. Peter Findlay, Giám đốc phân tích CCUS của Wood Mackenzie, đã ví việc tiến hành các dự án như vậy mà không có ưu đãi rõ ràng là "đi qua một cây cầu vô hình", một rủi ro mà ít tập đoàn sẵn sàng chấp nhận. Sự đảo ngược này được củng cố bởi một môi trường chính sách thay đổi của Hoa Kỳ đã cắt giảm tài trợ và quy định về năng lượng sạch, làm suy yếu trường hợp kinh doanh cho việc khử carbon.

Phân tích thêm về kinh tế hydro cho thấy những thiếu sót cơ bản trong nhiều đề xuất hiện tại. Theo nhà phân tích năng lượng Michael Barnard, việc sử dụng hydro cho năng lượng nhiệt, như trong các lò công nghiệp, thường đắt hơn rất nhiều và kém hiệu quả hơn so với điện khí hóa trực tiếp. Một hệ thống dựa trên điện phân cần lượng điện gấp 20 đến 30 lần để sản xuất oxy cho một nhà máy bột giấy so với một nhà máy oxy hóa lỏng tiêu chuẩn, đồng thời cung cấp ít nhiệt hữu ích hơn so với một lò điện được cấp điện bằng cùng một lượng điện. Phân tích này cho thấy đối với nhiều ứng dụng công nghiệp, hydro là một lựa chọn kỹ thuật kém hơn và phi lý về mặt kinh tế so với các giải pháp thay thế điện trưởng thành, sẵn có.

Bối cảnh rộng hơn

Chiến lược của ExxonMobil không phải là sự từ bỏ hoàn toàn việc khử carbon mà là một sự chuyển hướng có tính toán sang các công nghệ có con đường rõ ràng hơn để đạt được lợi nhuận. Công ty vẫn lạc quan về Thu giữ và Lưu trữ Carbon (CCS), nơi họ có thể tận dụng chuyên môn địa chất và cơ sở hạ tầng rộng lớn của mình. Gần đây, họ đã trả 4,9 tỷ USD cho Denbury, một công ty có mạng lưới đường ống CO2 rộng lớn, và đã nhận được giấy phép cho các giếng lưu trữ carbon ở Texas.

Hơn nữa, Exxon đang thúc đẩy kế hoạch xây dựng các nhà máy điện đốt khí để cung cấp trực tiếp cho các trung tâm dữ liệu, với đối tác NextEra Energy, và nhìn thấy tiềm năng tích hợp thu giữ CO2 vào các cơ sở này. Công ty cũng đang đầu tư mạnh vào AI độc quyền để tối đa hóa việc thu hồi dầu từ các tài sản hiện có. Chiến lược kép này – tối ưu hóa khai thác nhiên liệu hóa thạch trong khi đầu tư vào các công nghệ ít carbon bổ sung và trưởng thành như CCS – định vị Exxon để điều hướng quá trình chuyển đổi năng lượng theo các điều kiện riêng của mình, ưu tiên lợi nhuận cổ đông hơn các dự án xanh mang tính đầu cơ.