Tốc độ đốt tiền của OpenAI làm gia tăng bất ổn thị trường

Tóm tắt điều hành

Chiến lược triển khai vốn tích cực của OpenAI đang đối mặt với sự giám sát ngày càng chặt chẽ khi Phố Wall dự báo công ty này sẽ tích lũy 140 tỷ USD thua lỗ trước khi đạt được lợi nhuận. Việc đốt tiền khổng lồ này, nhằm đảm bảo các phần cứng quan trọng như chip nhớ, trùng với thời điểm tăng trưởng người dùng chững lại ở châu Âu và đang thúc đẩy những cảnh báo từ các chuyên gia ngành về một bong bóng thị trường AI tiềm năng. Chi phí hoạt động của công ty đang tạo ra sự khan hiếm tài nguyên và lạm phát giá trên thị trường bán dẫn, đặt ra những câu hỏi cơ bản về tính bền vững tài chính dài hạn của mô hình hiện tại.

Chi tiết sự kiện

Quan ngại chính xuất phát từ ước tính của Phố Wall rằng OpenAI đang trên đà tích lũy 140 tỷ USD lỗ trước khi có thể tạo ra lợi nhuận. Dự báo này bắt nguồn từ chi phí vận hành khổng lồ và ngày càng tăng liên quan đến việc đào tạo và triển khai các mô hình AI quy mô lớn. Làm trầm trọng thêm những áp lực tài chính này, công ty đã trải qua sự đình trệ trong tăng trưởng người dùng đăng ký ở các thị trường lớn ở châu Âu kể từ tháng 5, một chỉ số quan trọng cho chiến lược kiếm tiền của nó.

Để hỗ trợ nhu cầu tính toán của mình, OpenAI đã theo đuổi một chiến lược phần cứng thâm dụng vốn, được cho là đã ký kết thỏa thuận với các nhà sản xuất chip Samsung và SK Hynix. Những thỏa thuận này ước tính sẽ cam kết tới 40% nguồn cung bộ nhớ toàn cầu cho OpenAI, một động thái được thiết kế để đảm bảo chuỗi cung ứng của công ty nhưng mang lại gánh nặng tài chính và tác động thị trường đáng kể.

Tác động thị trường

Việc mua sắm phần cứng của OpenAI đang gây ra sự gián đoạn đáng kể trên thị trường bán dẫn. Samsung được cho là đã tăng giá một số chip nhớ lên tới 60%, với một chip 32 gigabyte tăng từ 149 đô la vào tháng 9 lên 239 đô la vào tháng 11. Sự lạm phát giá này ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng cho các thiết bị điện tử tiêu dùng và đã khiến các nhà phân tích cảnh báo rằng tình trạng thiếu hụt bộ nhớ đang từ một vấn đề linh kiện leo thang thành “rủi ro kinh tế vĩ mô”. Một số người dự đoán tình trạng thiếu hụt này sẽ kéo dài đến năm 2028.

Chi tiêu mạnh tay này cũng đang làm gia tăng lo ngại về một “bong bóng AI”. Các định giá cao và việc đốt tiền ồ ạt trong toàn ngành, bất chấp thời gian sinh lợi không chắc chắn, đã được so sánh với các đợt bùng nổ công nghệ trước đây. Mức tiêu thụ năng lượng cần thiết cho các hoạt động này là một yếu tố chính khác, với báo cáo của Goldman Sachs dự báo rằng nhu cầu điện năng của trung tâm dữ liệu sẽ tăng 165% vào năm 2030. Quy mô của vấn đề này được làm nổi bật bởi các báo cáo rằng CEO OpenAI Sam Altman đã khám phá các giải pháp khác thường, bao gồm các trung tâm dữ liệu không gian.

Bình luận của chuyên gia

Ý kiến của các chuyên gia ngày càng gay gắt về tiềm năng bất ổn thị trường. Dario Amodei, CEO của công ty AI đối thủ Anthropic, đã công khai chỉ trích điều mà ông gọi là “YOLOing” — một thuật ngữ cho chi tiêu bốc đồng, rủi ro cao — và “các giao dịch lớn, luẩn quẩn” thổi phồng định giá mà không mang lại giá trị tương xứng.

“Ngành công nghiệp AI tiêu thụ một lượng lớn năng lượng, nước ngọt và tiền đầu tư. Giờ đây nó cũng cần chip nhớ – những con chip tương tự được sử dụng trong máy tính xách tay, điện thoại thông minh và máy chơi game,” một báo cáo từ New Scientist nêu rõ, nhấn mạnh sự tiêu hao tài nguyên rộng lớn.

Nhà đầu tư Mark Cuban cũng đã cảnh báo các công ty lớn như OpenAI, Google và Microsoft chống lại việc chi tiêu quá mức, so sánh môi trường hiện tại với một cuộc đổ xô tìm vàng mà nhiều người sẽ không thu được lợi nhuận. Mặc dù có những lo ngại này, nhu cầu của doanh nghiệp đối với việc tích hợp AI vẫn mạnh mẽ. Tập đoàn Sở giao dịch Chứng khoán Luân Đôn (LSEG) gần đây đã công bố hợp tác để nhúng dữ liệu tài chính độc quyền của mình vào ChatGPT, một động thái khiến cổ phiếu LSEG tăng khoảng 1,4%.

Bối cảnh rộng hơn

Chiến lược của OpenAI đại diện cho một nỗ lực rủi ro cao để thiết lập sự thống trị thị trường bằng cách kiểm soát cơ sở hạ tầng quan trọng — một kế hoạch phổ biến trong các lĩnh vực công nghệ biến đổi. Tuy nhiên, sự thành công của phương pháp này phụ thuộc vào các mô hình kiếm tiền trong tương lai chưa được chứng minh ở quy mô lớn.

Đồng thời, ngành công nghiệp AI đang đối mặt với những trở ngại pháp lý ngày càng tăng. Ở châu Âu, Đạo luật AI của EU, dự kiến có hiệu lực vào năm 2026, áp đặt các yêu cầu nghiêm ngặt đối với các hệ thống AI “rủi ro cao”, bao gồm cả những hệ thống được sử dụng để tuyển dụng và quản lý hiệu suất. Với mức phạt không tuân thủ lên tới 7% tổng doanh thu hàng năm toàn cầu của một công ty, luật này bổ sung một lớp rủi ro hoạt động và tài chính đáng kể. Một cuộc khảo sát gần đây cho thấy chỉ 18% nhà tuyển dụng châu Âu cảm thấy “rất sẵn sàng” cho đạo luật này, cho thấy một khoảng cách tuân thủ rộng lớn sẽ ảnh hưởng đến tất cả các nhà phát triển AI lớn hoạt động trong khu vực. Sự hội tụ của chi phí tài chính khổng lồ, khan hiếm tài nguyên và quy định sắp tới tạo ra một môi trường phức tạp và biến động cho toàn bộ hệ sinh thái AI.