Polestar 5 ra mắt giữa những hạn chế thị trường chiến lược
Nhà sản xuất xe điện (EV) Thụy Điển Polestar đã ra mắt mẫu xe thể thao Polestar 5 GT mới với giá khởi điểm tại châu Âu là 119.900 euro, phiên bản Performance lên tới 142.900 euro. Định vị này nhắm vào phân khúc EV cao cấp, cạnh tranh trực tiếp với các đối thủ sang trọng như Porsche Taycan và Lucid Air. Tuy nhiên, một quyết định chiến lược đáng chú ý đi kèm với sự ra mắt này: Polestar 5 ban đầu sẽ không được bán ở Hoa Kỳ và Trung Quốc. Việc loại trừ này là phản ứng trực tiếp đối với thuế quan cao của Hoa Kỳ—vượt quá 100% đối với xe sản xuất tại Trung Quốc—và căng thẳng thương mại rộng lớn hơn, buộc Polestar phải tập trung vào thị trường châu Âu, nơi hiện chiếm phần lớn doanh số của hãng. Sau khi xe được tiết lộ, cổ phiếu của Polestar (PSNYW) đã tăng nhẹ 1,98% lên 1,02 USD trong giao dịch sau giờ làm việc vào ngày 8 tháng 9 năm 2025, với mức tăng thêm 1,94% sau thị trường.
Hiệu suất tài chính và điều chỉnh chiến lược
Polestar đã phải đối mặt với những thách thức tài chính đáng kể. Công ty báo cáo khoản lỗ ròng mở rộng 1,027 tỷ USD trong chín tháng đầu năm 2024, trầm trọng hơn bởi khoản suy giảm 739 triệu USD đối với Polestar 3. Doanh thu cũng giảm 21% xuống còn 1,47 tỷ USD trong giai đoạn này, với biên lợi nhuận gộp giảm xuống -2,4%. Để củng cố vị thế tài chính, Polestar đã huy động được hơn 800 triệu USD các khoản vay mới vào tháng 12 năm 2024 và đang hoàn tất một khoản vay bổ sung 400 triệu USD, với sự hỗ trợ liên tục từ công ty mẹ Geely Holding Group. Công ty đã điều chỉnh dự báo đạt EBITDA điều chỉnh dương sang năm 2025 và dòng tiền tự do dương sang năm 2027, một sự chậm trễ so với các dự báo trước đó. Bất chấp những khó khăn này, Polestar báo cáo doanh thu tăng 56% so với cùng kỳ năm trước trong nửa đầu năm 2025 lên 1,4 tỷ USD và biên lợi nhuận gộp quý 1 năm 2025 là 7%, báo hiệu một số cải thiện hoạt động.
Thuế quan và động lực thị trường EV thúc đẩy chiến lược ô tô
Sự chuyển hướng chiến lược của Polestar là dấu hiệu của những áp lực rộng lớn hơn trong ngành ô tô toàn cầu. Hoa Kỳ đã áp đặt thuế quan lên tới 145% đối với hàng hóa sản xuất tại Trung Quốc, ảnh hưởng trực tiếp đến các phương tiện của Polestar được sản xuất tại Trung Quốc và Hàn Quốc. Môi trường này, cùng với cuộc chiến giá cả ngày càng gay gắt và sự chậm lại chung trong nhu cầu EV, đang buộc các nhà sản xuất ô tô phải đánh giá lại chuỗi cung ứng và địa điểm sản xuất. Polestar có kế hoạch giảm thiểu rủi ro thuế quan bằng cách sản xuất các mẫu xe tương lai như Polestar 4 tại Hàn Quốc và Polestar 7 tại châu Âu. Chiến lược sản xuất nội địa hóa này nhằm mục đích giảm sự phụ thuộc vào sản xuất của Trung Quốc và đủ điều kiện nhận các khoản tín dụng thuế EV của Hoa Kỳ. Các nhà sản xuất ô tô lớn khác cũng đã cảm nhận được tác động của thuế quan; Tập đoàn Volkswagen báo cáo thiệt hại 1,3 tỷ euro vào lợi nhuận hoạt động trong nửa đầu năm 2025, trong khi Stellantis quy 330 triệu euro tác động trong cùng kỳ cho thuế quan.
Ý nghĩa rộng hơn của ngành và phản ứng của đối thủ cạnh tranh
Bối cảnh thay đổi đã thúc đẩy các công ty EV Trung Quốc tăng đáng kể đầu tư nước ngoài, với đầu tư trực tiếp nước ngoài ra nước ngoài trong chuỗi giá trị EV tăng vọt lên mức trung bình hàng năm 30,4 tỷ USD trong giai đoạn 2022-2024, so với 8,5 tỷ USD trong giai đoạn 2018-2021. Sự tái định hướng này phản ánh những thách thức trên thị trường nội địa Trung Quốc, bao gồm tình trạng dư thừa năng lực và các cuộc chiến giá cả gay gắt đã làm xói mòn lợi nhuận, với biên lợi nhuận ròng trung bình của 33 nhà sản xuất ô tô Trung Quốc niêm yết giảm từ 2,7% vào năm 2019 xuống 0,83% vào năm 2024. Các công ty như BYD đang thành lập các nhà máy mới ở Hungary và Thổ Nhĩ Kỳ, và Geely đang khám phá cơ hội ở Việt Nam, trong khi những công ty khác mở rộng sang Nga và Mỹ Latinh. Các nhà sản xuất ô tô châu Âu tại triển lãm ô tô Munich, bao gồm VW và Stellantis, cũng đang thích nghi. CEO Oliver Blume của Volkswagen lưu ý rằng thuế quan của Hoa Kỳ đã khiến công ty "mất vài tỷ euro trên bảng cân đối kế toán" trong năm nay. Porsche, một thương hiệu thuộc Tập đoàn VW, đã điều chỉnh lại chiến lược EV của mình, từ bỏ mục tiêu doanh số EV 80% đầy tham vọng vào năm 2030 và giới thiệu lại các mẫu xe động cơ đốt trong (ICE).
Nhận định của chuyên gia
Các nhà phân tích duy trì một cái nhìn thận trọng về Polestar. Garrett Nelson, nhà phân tích cấp cao về cổ phiếu tại CFRA Research, nhận xét: "> Chúng tôi nghĩ rằng vấn đề lớn của họ sẽ là nhu cầu EV khi không có ưu đãi kết hợp với tính thanh khoản." Cổ phiếu của công ty (PSNY) mang xếp hạng "Kém hiệu quả", với giá mục tiêu trung bình là 1,45 USD, phản ánh sự hoài nghi đang diễn ra về sự ổn định tài chính và khả năng điều hướng những khó khăn thị trường. Việc hết hạn khoản tín dụng thuế EV liên bang của Hoa Kỳ vào ngày 30 tháng 9 năm 2025 cũng dự kiến sẽ đặt ra một thách thức đáng kể đối với nhu cầu trong quý 4 năm 2025 và sau đó cho tất cả các nhà sản xuất EV hoạt động trên thị trường Hoa Kỳ.
Triển vọng
Thị trường EV dự kiến sẽ vẫn rất biến động và cạnh tranh. Khả năng của Polestar để đạt được các mục tiêu lợi nhuận đã sửa đổi sẽ phụ thuộc vào các chiến lược sản xuất nội địa hóa thành công, quản lý chi phí hiệu quả và khả năng tạo ra một phân khúc cao cấp riêng biệt. Ngành công nghiệp rộng lớn hơn sẽ tiếp tục vật lộn với những bất ổn địa chính trị, tác động liên tục của thuế quan và sở thích của người tiêu dùng đang thay đổi. Các yếu tố chính cần theo dõi bao gồm các thay đổi chính sách tiếp theo liên quan đến thương mại và khí thải, sự thành công của các mẫu EV chi phí thấp mới và hiệu suất tài chính của các nhà sản xuất EV trong môi trường mà các ưu đãi của chính phủ đang giảm dần.