Tóm Tắt Điều Hành
Bước sang năm 2026, những người tham gia thị trường đối mặt với một triển vọng hoàn toàn khác biệt. Một mặt, các chiến lược gia chứng khoán đang đặt mục tiêu tăng giá cho các chỉ số chuẩn như S&P 500, viện dẫn tiềm năng biến đổi của trí tuệ nhân tạo để mở rộng vai trò dẫn dắt thị trường và thúc đẩy năng suất. Mặt khác, ngày càng nhiều nhà kinh tế đang cảnh báo về các rủi ro kinh tế vĩ mô đáng kể, đáng chú ý nhất là môi trường "lạm phát đình trệ nhẹ" đặc trưng bởi lạm phát dai dẳng và tăng trưởng kinh tế chậm lại. Sự xung đột này giữa lạc quan ở cấp độ vi mô và lo ngại ở cấp độ vĩ mô tạo tiền đề cho một năm có khả năng biến động, nơi hiệu suất của doanh nghiệp sẽ được thử thách trong bối cảnh kinh tế đầy thách thức.
Triển Vọng 2026 Khác Biệt
Dự báo cho năm 2026 được chia thành hai câu chuyện chính: một kịch bản tăng giá do công nghệ thúc đẩy và một kịch bản giảm giá do vĩ mô thúc đẩy.
Kịch bản tăng giá: AI là một lực lượng mở rộng
Sự lạc quan được neo vào sự phổ biến của công nghệ AI. Deutsche Bank đã dự báo S&P 500 có thể đạt 8.000 điểm vào năm 2026, trong khi chiến lược gia Warren Pies của 3Fourteen Research, mặc dù cảnh báo về một "cuộc rũ bỏ lạc quan" vào đầu năm, tin rằng việc áp dụng AI cuối cùng sẽ giúp thị trường tăng giá mở rộng. Quan điểm này cho rằng trong khi đà tăng ban đầu tập trung vào một vài cổ phiếu công nghệ vốn hóa lớn—"Bảy ông lớn"—thì giai đoạn tiếp theo sẽ chứng kiến những cải thiện hiệu quả do AI thúc đẩy nâng đỡ một loạt các lĩnh vực rộng lớn hơn. Quan điểm phổ biến trong giới lạc quan là thị trường, nói chung, có thể không bị định giá quá cao như các con số tiêu đề cho thấy, với điều kiện tăng trưởng lợi nhuận mở rộng ra ngoài sự dẫn dắt hẹp hiện tại.
Kịch bản giảm giá: Bóng ma lạm phát đình trệ
Ngược lại, các nhà kinh tế tại RBC đã chỉ ra khả năng ngày càng tăng của "lạm phát đình trệ nhẹ" vào năm 2026. Họ dự báo rằng lạm phát cốt lõi sẽ vẫn cứng đầu trên 3% trong phần lớn thời gian của năm, ngay cả khi tăng trưởng kinh tế chậm lại. Phân tích của họ chỉ ra một số áp lực tiềm ẩn:
- Chi phí nhà ở cao: Tiền thuê tương đương của chủ sở hữu (OER), một thành phần chính của các chỉ số lạm phát, tiếp tục tạo áp lực tăng, với các số liệu gần đây cho thấy mức tăng 3,7% so với cùng kỳ năm trước.
- Tăng trưởng tiền lương dai dẳng: Thu nhập theo giờ trung bình đang tăng với tốc độ 3,8% hàng năm, ngăn cản lạm phát khu vực dịch vụ hạ nhiệt đáng kể.
- Thuế quan và lạm phát hàng hóa: Ảnh hưởng lan truyền của thuế quan dự kiến sẽ tiếp tục thúc đẩy lạm phát hàng hóa, vốn đã chạy với tốc độ hàng năm 1,8%.
- Chi tiêu chính phủ: Chi tiêu khu vực công lớn và nợ chính phủ gia tăng, với mức thâm hụt dự kiến 21,1 nghìn tỷ USD trong thập kỷ tới, được coi là yếu tố lạm phát bẩm sinh đồng thời có khả năng cản trở năng suất khu vực tư nhân.
Tác Động Thị Trường
Sự phân tách trong các triển vọng này cho thấy một môi trường đầu tư phức tạp và có khả năng đầy thách thức. Nếu kịch bản lạm phát đình trệ thành hiện thực, Cục Dự trữ Liên bang sẽ rơi vào tình thế khó khăn, không thể cắt giảm lãi suất để kích thích nền kinh tế đang chậm lại mà không có nguy cơ lạm phát tăng vọt hơn nữa. Môi trường này thường ưu tiên các tài sản thực và đặt ra những trở ngại đáng kể cho cả cổ phiếu và trái phiếu.
Nhà kinh tế trưởng của Apollo Global Management, Torsten Slok, đã vạch ra một số rủi ro thị trường chính cho năm 2026 phù hợp với quan điểm thận trọng này. Trong số đó có rủi ro bong bóng AI vỡ, điều này sẽ gây ra một sự điều chỉnh lớn trong các cổ phiếu công nghệ và kiềm chế chi tiêu vốn. Một rủi ro đáng kể khác là sự gia tăng đáng kể trong nguồn cung các công cụ thu nhập cố định từ thâm hụt chính phủ ngày càng tăng, điều này sẽ tạo áp lực tăng lên lãi suất và chênh lệch tín dụng, tác động tiêu cực đến định giá trái phiếu.
Bình Luận của Chuyên Gia
Ý kiến của các chuyên gia phản ánh sự chia rẽ sâu sắc về triển vọng năm 2026. Trong khi một số người nhìn thấy một thị trường sẵn sàng cho sự tăng trưởng rộng lớn hơn, những người khác lại nhìn thấy những trở ngại cấu trúc đáng kể.
"Bước sang năm 2026, chúng tôi thấy nền kinh tế Hoa Kỳ ngày càng đi đúng hướng theo kịch bản lạm phát đình trệ nhẹ... Đó là sự kết hợp của nhiều yếu tố sẽ tạo ra một môi trường không thoải mái, nơi chúng tôi dự báo lạm phát cốt lõi sẽ vẫn cứng đầu trên 3% so với cùng kỳ năm trước trong phần lớn thời gian của năm," các nhà kinh tế tại RBC đã viết trong một ghi chú gần đây.
Torsten Slok của Apollo đã cung cấp danh sách năm kịch bản tiêu cực, bao gồm nền kinh tế Hoa Kỳ tăng tốc trở lại và đẩy lạm phát lên cao hơn, bong bóng AI vỡ, và sự gia tăng đáng kể trong nguồn cung thu nhập cố định làm tăng lãi suất trên diện rộng.
Ngược lại, các chiến lược gia thị trường vẫn tập trung vào tiềm năng lợi nhuận được mở khóa bởi các công nghệ mới. Warren Pies lưu ý, "Tôi nghĩ nhà đầu tư trung bình quá bận tâm đến việc thị trường này bị định giá quá cao," cho thấy rằng trọng tâm nên là việc mở rộng áp dụng AI.
Bối Cảnh Rộng Hơn
Cuộc tranh luận về năm 2026 về cơ bản là một cuộc tranh luận về việc liệu sự bùng nổ năng suất do công nghệ dẫn đầu có thể vượt qua các áp lực lạm phát cấu trúc hay không. Nền kinh tế toàn cầu đang điều hướng một bối cảnh được định hình bởi sự phi toàn cầu hóa, sự can thiệp của chính phủ ngày càng tăng và sự chuyển dịch khỏi môi trường lạm phát thấp của thập kỷ trước. AI đại diện cho một lực lượng giảm phát mạnh mẽ thông qua việc tăng hiệu quả, nhưng nó cũng đang thúc đẩy một đợt tăng giá đầu cơ mà một số người lo sợ là tách rời khỏi các nguyên tắc cơ bản.
Câu hỏi then chốt cho thị trường là lực lượng nào sẽ mạnh hơn. Nếu việc áp dụng AI thực hiện được lời hứa về tăng trưởng năng suất rộng khắp, nó có thể duy trì lợi nhuận doanh nghiệp và biện minh cho định giá cổ phiếu cao hơn. Tuy nhiên, nếu lạm phát dai dẳng, được thúc đẩy bởi tiền lương dai dẳng, thâm hụt tài chính và các ràng buộc về phía cung, trở nên cố thủ, nó có thể buộc các ngân hàng trung ương duy trì các chính sách hạn chế, tạo ra một trở ngại đáng kể cho tài sản tài chính và nền kinh tế toàn cầu nói chung.
Edgen Stock·Dec 05 2025, 10:13